Fietser.be‎ > ‎Design Portfolio‎ > ‎

Yada






Yada betekent "wie, wat, waar dan ook" in het Sanskriet. Dit drukt precies uit waarvoor deze fiets ontworpen is. 

  • Lange meditatieve afstanden afmalen als lage ligger.

  • Vlot door de verstedelijkte gebieden als hoge zitfiets.

  • Compact opvouwbaar voor koffer, trein of vliegtuig.

Andere interessante eigenschappen van deze conceptfiets: 

  • De hoogte en hoek van de zitting is traploos instelbaar en aanpasbaar aan rijstijl en omgeving. Telkens passen naloop, wielbasis en stuurpositie zich aan. 

  • De transmissie heeft een zeer groot bereik om zowel 's zondags langs de kanalen te racen als een wereldreisbagage de Pyreneeën over te hijsen.

  • In opgevouwen toestand worden de kwetsbare onderdelen beschermd door het frame.

 Hoe rijdt het?

Laag.


In allerlaagste stand biedt de Yada een minimaal frontaal oppervlak - en dus een hoge snelheid met relatief weinig moeite, maximaal comfort door een goede ondersteuning van de rug, en een muurvaste wegligging op snelheid.

Het U-vormige stuur biedt een ergonomische plaatsing van de handen, het zicht voorwaarts is ongehinderd.

Medium.

Hierboven de Yada met een geometrie vergelijkbaar met de Hurricane Tour. De achterbrug is hierbij over ongeveer een derde van de afstand neergelaten. Dit geeft een vrij conventionele naloop.

Hoog.

Steden doorkruisen is op een lage racer geen pretje. Met de Yada op stadsstand zou dat kunnen beteren. Bij het eerste stoplicht de QR onder het zitje lossen, zitje omhoogtrekken, QR vastzetten, stuur omdraaien en klaar.
In de hoogste stand is de naloop 5 cm vanwege het omdraaien van de vork. Samen met de ergonomische positie van de handen, de half gestrekte armen en de korte control spring geeft dit een wendbare stadsfiets.
De vertikale zithouding geeft een goed overzicht en zichtbaarheid. Het effect van een eventuele halftransparante staartpunt met strobo hoog in de lucht zal slechts voor de ervaren ligfietser te harden zijn.
Ook voor lange beklimmingen is dit de beste stand: een goede controle, strakkere achtervering, betere zithouding.

Openbaar vervoer

Wat natuurlijk nog beter is dan te verdwalen in eindeloze saaie voorsteden is bij de eerste bushalte of station simpelweg fiets en aanhanger samen te vouwen en naar het centrum te sporen. Fiets op de skatewieltjes van de neksteun zetten, voorwiel eruit, voorbuis naar beneden en je kan de fiets achter je aan rollen, net als de trailer. Het pakket heeft in deze 'pendelstand' maximale dimensies van (cm) 102 x 90 x stuurbreedte, dat moet je overal kwijt kunnen. De kwetsbare en vettige delen zitten mooi beschermd binnenin - geen gedoe, hij moet ook meekunnen in de koffer om in de stad te gaan shoppen. Of om na een avondje uit met je lief mee te liften.

Als het nog compacter moet kan je ook het achterwiel uitnemen zodat de vork tot tegen het zitje komt. Afmetingen zijn dan 95 x 58 x stuurbreedte. Dit platte pakket zonder veel uitstekende delen kan gemakkelijk in een sportzak en in het vliegtuig.

Hoe werkt het?


- Articulatie rond een stalen MTB achternaaf (middrive). Het voorste frame is met een klem (40/40 stalen koker) rond het naaflichaam bevestigd en wordt voor het plooien (of veren cfr infra) iets gelost dmv. de snelspanners links in beeld.

- De achterbrug wordt op- of neer gelaten met de Quick-Release (QR) bovenaan het veerelement. Onderaan het veerelement zit nog zo'n bevestiging (niet op de visualisatie) zodat de veer wegklapt voor de compactste vouwstand of de vering zachter gezet wordt.

- Zithoogte en -hoek van de fiets gaat van 24cm-15° naar 46cm-45°, je kunt je iets voorstellen als een geveerde Taifun en Mistral in één. - Naloop en wielbasis varieren tussen 5 - 125 cm tot 8 -131 cm naargelang de modus, maar allerhande tussenstappen zijn ook mogelijk, bv voor het op smaak brengen van de naloop en beenhoek.

- De middrive verschaft het nodige bereik voor het internationaal reizen. De gereorganiseerde kransjes van de voorste pignon worden 'gebioshift' door onder het zitje de kettingbuis te verschuiven. Deze is gemakkelijk bereikbaar en er kan ook in stilstand geschakeld worden (achteruit trappen). De retourrol fungeert als kettingspanner. Misschien zal er een conflict optreden ter hoogte van de kruising van de kettingbuizen, daarom is er plaats voorzien voor een derailleur net onder de dubbele QR.

- Alle parameters (zithoogte en -hoek, beenhoek, stuurpositie, balhoofdhoek) blijven echter vrij instelbaar naargelang de voorkeuren en omstandigheden.


Dit zou een setup kunnen zijn als je'm niet gebruikt om te reizen maar om te racen. De voorbuis is (10°, overdreven om didactische redenen) naar beneden geroteerd. Het balhoofd staat vertikaler waardoor de fiets nerveuzer gaat sturen (niet mijn kopje thee maar voor sommigen wel). De zithoek is vlakker. Deze instelling kan ook gebruikt worden om de afstand tot de trappers fijn te regelen.
De middrive is hier vervangen door een enkele ketting, in dit geval is de trekkende ketting nog omgeleid boven de nu vastgezette kettingrol maar dat hoeft niet. In deze setup wordt ook het deinen bij het optrekken gecompenseerd. Een eerdere versie van het ontwerp had een enkele ketting die in stadsstand boven en in reisstand langs het voorwiel ging.

Nog een theorietje van mij dat in de praktijk zou moeten uitgetest worden:
Tussen de platen van het middenframe en de voorbuis kan een elastomeer geplaatst worden, voorgespannen met een QR tussen de benen. Bij een lange rit over de steenwegen kan deze QR gelost worden. Trillingen en kleine schokken worden dan opgevangen door de voeten (die daarvoor gemaakt zijn en die je toch mee hebt), zonder veel weerslag op de kettinglijn. Dit kan enkel met een vrij regelmatige spin. Bij het optrekken of klimmen kan deze 'antropogene' voorvering geblokkeerd worden door de QR weer vast te zetten.








Hoe maakt u het?

Stressed skin constructie: CAD/CAM waterjetcut aluminiumplaten op kern van kops balsa. Standaard fietsonderdelen en zelfs recuperatie-onderdelen kunnen hierop eenvoudig bevestigd worden. 

Deze constructiewijze is innovatief en past goed bij de kleine oplagen waarin dergelijke vouwracer zou kunnen vermarkt worden. Voor grotere oplagen kan het concept zonder enig probleem aangepast worden aan de traditionele constructiemethoden met geTIGlaste aluminium buizen, of een carbon monocoque.


Het polair inertiemoment (torsiemoment) van de sandwich zoals getekend, bedraagt 132 % van dit van een traditionele aluminium buis van 51mm diameter en 3mm wanddikte. Stressed skin zou dus een zeer interessante constructiemethode kunnen worden voor geavanceerdere fietsen.


Hout, aluminium en CroMo staal geven een vergelijkbare sterkte per gewicht. Gewicht van het basisframe met voorvork en zitting: 5.3 kg. De rest van het gewicht (centrale naaf, stuur, wielen, groep...) is sterk afhankelijk van het geprojecteerde budget, en kan variëren van 5 tot 10 kg.



Er is geen balhoofdbuis. Twee alu blokjes, waar de balhoofdset in past, verbinden de 'skins' van de voorste sandwich. Bergruimte kan in het frame. Er kunnen ook volle flenzen gebruikt worden.


Puntlasten worden waar nodig gespreid. De vertikale platen van het middenframe worden versterkt met een alu lat aan de binnenkant die van het onderste bevestigingspunt van de veer naar de QRs vooraan loopt.


De verschillende modules kunnen gemakkelijk ingewisseld worden, zo is het de bedoeling om de toch vrij omvangrijke achterbrug later voor een sierlijke carbon brug in te wisselen.


De voornaamste principes van modulaire articulatie rond een naaf, frictie van tweedimensionale platen en het omdraaien van stuur en voorvork zijn ook in andere configuraties mogelijk. Niet in 3D maar wel in plan staan onder andere een flashy koolstofvezel versie, en een Lange WielBasis voorste module waarbij het geheel samenvouwt tot een vergelijkbare compactheid.


Enjoy!!!


Met dank aan alle fijne mensen in de HPV community worldwide.



















Comments